Groep verhalen
De Vurige Beer
De Soester sage over de hebzuchtige boer Oldebere en
zijn rusteloze ziel in het Soesterveen.
De verschoven grenssteen.
In de duistere nachten boven het voormalige Soesterveen lieten zich vroeger angstaanjagende verschijnselen zien. Tussen de donkere bomen en de drassige veengronden zagen voorbijgangers soms een mysterieuze, rode gloed dwalen: een vuurman. In de volksmond werd deze verschijning De Vurige Beer genoemd. Volgens de Soester folklore was dit de rusteloze ziel van de steenrijke boer Oldebere. Hij gaf tijdens zijn leven meer om geld en goed dan om God of zijn medemens. Dit lied vertelt hoe zijn blindelingse hebzucht hem na zijn dood transformeerde in een eeuwig vlammende dwaalgast
Achter de sfeervolle klanken van de muziek schuilt de morele les van deze Soester legende:
Bedrog op Den Eng:
Boer Oldebere bezat een vruchtbaar stuk bouwland op de Soester Eng en had meer dan genoeg om goed van te leven. Toch was zijn honger naar meer nooit gestild. In het diepste geheim trok hij er op een nacht op uit om de blauwe grenssteen van zijn akker een flink stuk naar het westen te verplaatsen. Grensstenen waren destijds de enige officiële markers tussen gebieden; hekken bestonden nog niet. Door de steen te verschuiven, stal hij een groot stuk land van zijn buren.
De weigerende paarden:
De dorpsbewoners spraken schande van zijn daad en voorspelden dat zijn straf niet uit kon blijven. Toen Oldebere stierf, was zijn laatste wens om begraven te worden op het Vaarderhoogt, een natuurlijke hoogte in het Soesterveen. De paarden die zijn lijkwagen trokken, weigerden op weg daar naartoe echter plotseling nog een stap te verzetten, alsof een onzichtbare kracht hen tegenhield. Pas toen de kist van de wagen werd getild, liepen de dieren direct weer rustig door.
Eeuwige boetedoening:
Omdat de paarden weigerden hem naar de gewijde hoogte te brengen, besloten de omwonenden Oldebere ter plekke in de woeste veengrond te begraven. Sindsdien waart zijn ziel als vuurman rond op de plekken waar hij destijds zijn grenzen niet recht kon houden. Pas toen een schaapherder de vuurman jaren later in zijn schaapskooi recht in de ogen keek, spatte de verschijning met een luide knal uiteen en vond het vuur eindelijk rust.
Het Soesterveen is inmiddels ontgonnen, maar in de muziek van Onverteld Verleden blijft de waarschuwing van de Vurige Beer voor altijd helder branden.
(Het Vaarderhoogt is tegenwoordig trouwens een bekend groencentrum in Soest, maar de historische hoogte en de omliggende Eng dragen nog altijd deze rijke geschiedenis met zich mee. Om u een idee te geven van waar deze legende zich precies afspeelde, is hier een overzichtskaart van de locaties in Soest:)
De Vurige Beer
00:00
Rechten:
© 2026 tekst en muziek Ad Bakker
De liedjes behorend bij de serie "Historische verhalen, sagen en legenden" uit het Gooi’ zijn auteursrechtelijk beschermd. Het muziekbestand wordt in deze bijdrage uitsluitend beschikbaar gesteld ter beluistering. Downloaden, opslaan, delen, herpubliceren, bewerken of elders plaatsen is niet toegestaan zonder voorafgaande toestemming van de rechthebbende(n).
Het muziek label "Kwapoets" is onderdeel van de stichting ErfGoedGezien Nederland.